সংস্কৃত সম্ভাষণের প্রথম পাঠ-(सम्भाषणम् -Spoken Sanskrit)

সংস্কৃত সম্ভাষণের প্রথম পাঠ- ১ -(सम्भाषणम् -१ spoken sanskrit)

সংস্কৃত সম্ভাষণের প্রথম পাঠ- ১

প্রথম পাঠ- ১

যখন কেউ কাউকে নাম জিজ্ঞাসা করে তখন আগে তার পরিচয় দেয়, অর্থাৎ আগে তার নাম বলে তারপর অন্য কারুর নাম জিজ্ঞাসা করে,

 যেমনঃ- আমার নাম রাম , আপনার নাম কী? 

তেমনই অন্য জন নিজের নাম বলে, এবং এইভাবে পরিচয় এগোয়।

সংস্কৃতের ক্ষেত্রেও সেই রকমই হয়ে থাকে। অতএব আগে পরিচয় পর্ব কী করে সংসকৃতরে মাধ্যমে করতে  হয় সেই বিষয়ে দেখানো হল, নীচে

मम नाम रामः ,(আমার নাম রাম )

भवतः नाम किम्?(আপনার নাম কী ?)

मम नाम लक्ष्मणः ,(আমার নাম কিশোর)

( পুনরায় পরস্পরের প্রতি পরিচয় অভ্যাসের জন্য একজন অপরজনকে- -জিজ্ঞাসা করবে।)

भवतः नाम किम्?(আপনার নাম কী ?)

मम नाम रामः ।(আমার নাম রাম )

এরপরের পাঠটায় দেখানো হচ্ছে যে এখানে পরস্পর মহিলাদের মধ্যে সম্ভাষণ হলে তা কেমন করে করতে হবে।

এখানে, ভবতঃ এই জয়গায় ভবত্যাঃ এই শব্দটি বসবে।

নিম্নে দ্রষ্টব্যঃ-

मम नाम सुदीपा,भवत्याः नाम किम्?(আমার নাম সুদীপা, আপনার নাম কী ?)

मम नाम सीता ,(আমার নাম সীতা )भवत्याः नाम किम्?(আপনার নাম কী ?)मम नाम सुदीपा।( আমার নাম সুদীপা)।

এরপর একজন ছেলে একজন মেয়ের প্রতি জিজ্ঞাসা করলে কেমন হবে তা নিম্নে দেখানো হলঃ-

मम नाम रामः ,(আমার নাম রাম )भवत्याः नाम किम्? (ছেলে জিজ্ঞাসা করছে)(আপনার নাম কী ?)

मम नाम सीता ,(আমার নাম সীতা )भवतः नाम किम्? (মেয়ে জিজ্ঞাসা করছে)(আপনার নাম কী ?)मम नाम रामः ।(আমার নাম রাম )

এইভাবে পরস্পর পরস্পরের প্রতি সম্ভাষণ করতে হবে।


मम नाम रामः।
भवत: नाम किम् ?
मम नाम लक्ष्मणः।

भवत्या: नाम किम् ?
मम नाम सीता ।

সংস্কৃত সম্ভাষণের প্রথম পাঠ- ২

दूरे –
स: बालक: ।
स: क: ? ……….. …….. ।

सा बालिका ।
सा का ? ……….. ……. ।

तत् विमानम् । ✈️
तत् किम् ? …… …….. ।

समीपे –
एष: बालक: ।
एष: क: ? …….. ……… ।
एषा बालिका ।
एषा का ? ……. ………. ।
एतत् विमानम् ।
एतत् किम् ? ……. ….. ।

সংস্কৃত সম্ভাষণের প্রথম পাঠ- ৩

आम् । न । किम् ।

🦁 किम् एष: सिंह: ?
आम् एष: सिंह: ।

🦁 किम् एष: व्याघ्र: ?
न, एष: व्याघ्र: न ।
एष: सिंह: ।

সংস্কৃত সম্ভাষণের প্রথম পাঠ- ৪

🐯 व्याघ्र: अस्ति ।
भल्लुक: नास्ति ।
🐒 अत्र वानर: अस्ति ।
🦔 तत्र सिंह: अस्ति ।
व्याघ्र: कुत्र अस्ति ?
पिता अन्यत्र अस्ति ।
वायु: सर्वत्र अस्ति ।
छात्रगण: एकत्र अस्ति ।

সংস্কৃত সম্ভাষণের প্রথম পাঠ- ৫

अहम् सुव्रत पण्डा ।
अहं शिक्षक: ।

भवान् शिक्षक: ।
भवती शिक्षिका ।
भवान् क: ? ……… …….. ।
भवती का ? ……… ………. ।

সংস্কৃত সম্ভাষণের প্রথম পাঠ- ৬

स: बालक: ।
तस्य नाम राम: ।
कस्य नाम राम: ? ……… ……… ।

सा बालिका ।
तस्या: नाम सीता ।
कस्या: नाम सीता ? ……….. ……… ।

तत् फलम् ।
तस्य नाम आम्रम् ।
कस्य नाम आम्रम् ? ……… ………. ।

स:/एष: बालक: ।
बालकस्य नाम राम: ।
कस्य नाम राम: ? ………. ……….. ।

सा/एषा बालिका ।
बालिकाया: नाम सीता ।
कस्या: नाम सीता ? ………. ……….. ।

तत्/एतत् फलम् ।
फलस्य नाम आम्रम् ।
फलस्य नाम किम् ? ………. ………. ।

(हस्त:) 👐……… भूषणं दानम् ।
सत्यं (कण्ठ:) ……… भूषणम् ।
(श्रोत्रम्) 👂………. भूषणं शास्त्रम् ।

Leave a Comment